ڪوڙو سچ يا سڌو سهون حساب

هي مضمون مان هڪ بنگالي گروپ ۾ پڙهي. هي ليک ڀلي بنگالاديش جي  هندن بابت هجي پر مونکي لڳو ته اسين سنڌ ۾ رهندڙ  سنڌي هندن  جي حالت ان کان گھڻي فريل ناهي . مان اميد ٿو ڪين ته بنگلاديش جي حالتون بابت هي ليک تمام اهميت وارو ثابت ٿيندو


ڪوڙو سچ يا سڌو سهون حساب


اهو ته پاڻيءَ جي ريت چٽو صاف آهي ۽ ڪنهن کي ٻڌائڻ جي ضرورت ناهي بي اين پي (خاليداه ضيا جي پارٽي)  توڙي جمات اسانجا اڳوڻا ويري آهن سو انهن بابت ڇنڊو ڇاڻ ڪري اڳوڻيون ڳالهئون ورجائڻ جي ضرورت ناهي . پر عوامي ليگ بابت ڇا چئجي ! جيڪر اسين اهو چئون ته عوامي ليڳ اسان جو ئي سوکتو پليل زهريلو نانگ آهي ته غلط نه ٿيندو. چڱو ته پوءِ هيڪر ان بيان تي اوک ڏوک ر ڪيون؟ .اتهاس ڏسو چڱي ريت . ملڪ آزادي ٿيندي نه ٿيندي ئي “بنگ بنڌو”  شيخ مزيبور رهمان ڪٽرپنٿي آئي او سي جي ميمبرشپ هٿ ڪرڻ نسبت ڊڪ پاتي هئي ۽ قابياب پڻ ٿيو هو. جيڪي بنگالي هندو هندستان لڏي ويا سندن ملڪتيون “ويري ملڪتيون” ڪرار ڏني ويون . بنگالي قوميپريستي جي نالي تي ملڪ آزادي ٿيئڻ تي ئي تنهن مهل هلندڙ طالمي پالسي ۾ وڏو فيرو  آڻيندي مدراسا بورڊ جو وجود وڌو ويو جيئن اسلامي وچارڌار توڙي سوچ جي مارفت  هڪ اسلامي قيادت لاءِ سپاهي تيار ڪري سگھجن. “رومنا ڪالي باڙي” ۽ “آنندوموئي آشرم” کي بولڊوجرن سان ڊاهي اها سڄي ملڪيت رياست پنهنجي نالي ڪئي ۽ رهيل قسر بانگالي قوميپرستي جي دهائي  ڏئي بنگلاديش جي اقليت کي ڏنل ريجرويشن نبيري وئي. کير جيئن به هجي هو (بنگبنڌو شيخ موجب ار رهمان ) اسان جا رهبر هو  راشٽرپتا هو . سندس کنيل  قدمن کي اسين غلط نٿا ڪرار ڏئي سگھئون. شايد اسين هندن کي اهو سڀ لهڻو هو. ان بعد آيا 1995 جا ڌل ڏهلائيندڙ ڏک جنهن جي هڪ ڏهاڪي بعد آگمن ٿيو شيخ حسينا جو. اها ئي ڄاتل سڃاتل شڪل ۽ هن جي ساڻ اسان هندن جي آواز اقليت جو آواز ٿيئڻ . اها ئي ڳاڙهي فال واري ٺنگائل ساڙي ۽ جيجل جيڙهو نماڻو مهانڊرو. هسينا عوامي ليڳ ۾ توفاني تريعڪي سان آئي. پيار سان هندن کيس اپنايو ، ساڻس بيٺا پنهنجو سمجھي. 90 جو ڏهاڪو ايندي ايندي ئي شهيد جنني جهانارا امام جي شهرت اڀ تي هئي. هڪ عوامي رهبر جي ريت عام انسانن ۾پنهنجي جاءِ ٺاهي ورتي هئي. اسانجي پياري شيخ هسينا لاءِ سايد اهو مُساوات (سمِڪرڻ) جي غلطي هئي ۽ هن جي هڪ لوڪپريه عوامي اڳوان بڻجڻ جي واٽ ۾ سڀن کان وڏي رنڊڪ. ان وقط سيخ حسينا پنهنجي نجي مُساوت (سمِڪرڻ) جي تهت ان وقط جي مشهور نالاري  ليکڪ  “موتيئور رهمان  رينٽو” جي لکيل ڪتاب “آمرا ڦاشي چائي” (اسين فاهي ٿا گھرون ) ۾ ڌرج ڪيل سچائي کي دٻائڻ ۾ ڪوئي قصر ڪو ڇڏي. ان ڪتاب جي ذرئي اسين ڄاڻئون ٿا ته ڪيئن اسان جي پياري شيخ هسينا هندستان ۾ بابري مسجد جي ڊهڻ کان پوءِ پنهنجي نجي فائدي لاءِ پنهنجي پيسي جي ذور تي راجٿاني ڊاڪا ۽ بنگلاديش جي ڪنڊ ڪرچ ۾ هندن جي گھر ۽ مندرن کي ٻاه لگائڻ لاءِ ماڻهون کي همٿايو  ۽ ٿيو به ڪجه ايئن ئي هو. پوري بنگلاديش ۾ هندن جا گھر توڙي مندرن کي ٻاهيون ڏنيون ويون هئون . هڪ ٿرٿلي فيلائي وئي هئي. هسينا تنهن مهل هندن سان گڏ بيٺي هئي ۽ اهو سمجھايو هو ته جيڪر عوامي ليڳ جي حڪومت آئي ته اهو سڀ بند ٿيندو. ان راند ۾ هو قامياب پڻ ٿي هئي. ( ڪتاب آمرا فاشي چائي تي 1996 ۾ پرتيبنڌ  لگايو ويو جڏهن عوامي ليڳ حڪومت ۾ هئي ) شهيد جھاهانارا امام اسان جي اڳوان ڪين ٿي ، هو ڪون ٺهي سگھي، تا  کان هوءَ سان جو فڪرُ ۽ اسان جي اڳوان رهي آهي. 1996 کان 2001 تائين هوءِ حڪومت ۾ رهي . ڇا هندن کي مليو ۽ اسان ڇا وڃايو ان سان اسين سڀئي واقيف آهيون . 2008 ۾ جڏهن وري هوءَ حڪومت ۾ آئي تڏهن به هوءِ اسان جي رهبر رهي. خاليدا ضيا ۽ ايرشاد اسلام کي بنگلاديش جو قومي ڌرم ڪرار ڏنو ۽ اسان جي هسينا ان جي بيدرو ڀرو. مطلب ڪو به هاني ان کي مٽائي نٿو سگھي. ان جي وروڌ ۾ آواز نٿا اٿاري سگھن. ديش ڊوهي ڪوٺباسين . بنگلاديس لاءِ اسلام جو دفتري دين ڌرم ٿيئڻ سيڪولريزم لاءِ اڳوپوءِ موت ثابت ٿي. هندو ڀلي ڪيترو نه بنگالي قوميپرستي يا آزادي جي جاکڙي وير گھاٿا جي نسبت  فڪر ڪندا هجن پر سندن قسمت ۾ بس رڳو ٻوڙي (شونه، 0) ئي آهي . مونکي ته مُوڪتي جي سوچ توڙي  وچارڌارا مان وڌيڪ ڏک ٿيندو آهي. 1971 جي آزادي جا ٻڄ هندون پوکيا هئا. هندو سو سيڪڙو آزادي ڪا همايتي هئا. هن ملڪ جي سنويڌان اسان کي ٻئي ڌرجي جا شهري ڪرار ڏنو !!! اسين مڃئون يا نه اها سڀن جي نڄي رايه آهي. مدراسا بورڊ ۾ بي اين پي توڙي جمات کان پوڌيڪ مالي مدد هسينا جي هيٺ عوامي ليڳ حڪومت  ڏني. ان مدسرن مان پڙهي  نڪتيل شاگردءَ ڇا هڪ سيڪولر  سماج  جي نمائيندگي ڪندا ؟؟ ع2012 ۾ ڀاٿگھاٺا، هاٺجابي، باگيرهاٺ، ديناج پور ، چِچِر بندر ۾ بنا ڪنهن جي هسائڻ جي هندن جا گھر، مندر ڊاها ويا پر هسينا ڪوڙي دلجاءِ تائين ڪون ڏني.!!! رامو معملي ۾ هوءَ جبلن پهاڙن تائين ڊڪندي وئي ڇا ڪاڻ ته اتي عوامي ليڳ لاءِ پيسن جو معملوهو. هندن سان ڀلا هوءَ ڇو بيٺي هجي. هندن ۾ آخر آهي ڇا ؟ وشوجيت داس جو وڏي بيرهمي سان ڪتل شاگردن ڪيو. اسانجي هسينا جاچ پڙتال ته ڪئي ڪونه ، ڪڏهن مري ويل بِشوجيت جي مائيٽن واٽ به ڪون وئي همدردي جا به لفظ ڳالهايا . ڇا اهو سڀ ان لاءِ جي بِشوجيت هندو هو ؟ هندو مرن سان به ڇا ۽ جيئڻ سان به ڇا. بلاگر راجبير جي مائيٽن وٽ وڃڻ جو وقط ٿئي ٿو ڇا ڪاڻ ته هو اڳواٽ هڪ مسلمان آهي ۽ پوءِ هڪ ديش پرمي بلاگر ۽ وشوجيت ته اڳواٽ هڪ هندو ۽ پوءِ هڪ مهنت ڪري جيئڻ وارو بدقسمت. هڪ ڳاله جيڪا اسان جي پياري اڳوان هميشاه ئي دهرائندي رهندي آهي ته “پنهنجن جي وڇوڙي جو ڏک آئون مهسوس ڪري سگھندي آٿم ” ٿي ٿو سگھي هوءَ سمجھندي هوندي پر پنهنجا گھر بار، مندرن جي سڙڻ جو ڏک نه سمجھندي هوندر، پنهنجي ماءُ، ڀيڻ يا ڌيءَ سان ٿيئل جنسي بيئزتي يا بلاتڪار جو ڏک هون ڪون سٺيو آهي . ع2001 کان 2006  تائين ٿيل اقلتين تي ظلمن سان انساف ڪرڻ جي ڳاله هون ڪئي هئي پر ڇا ڪڏهن به اهو ممڪن ٿيو. جيڪر انساف ٿئي ها ته اڄ جيڪي هندن جا گھر توڙي مندر ڊاهن ٿا تن کي ان ڳاله جو اهساس ِرور هجي ها ته اسان جي به ڪمن جو هساب ورتو ويندو!! . ڪڏهن نه ڪڏهن قانون به اسان جي ڪڏ پوندو . هي هڪ سڌو سهون سمِڪرڻ آهي نه سمجھڻ جي ڪا به ڳاله ناهي. هڪ وڏي سياسي راند وئي کيڏي وڃي.
هندو جيڪر مارا به کائن ته ساڻس به واٽيو آهن
هڪ ته پنهنجو مٿو هيٺ ڪري سڀ ڪجه سهندا رهن اهو مڃن ته هو ڪنهن پرائي ملڪ ۾ ٿا رهن ۽ ٻيو  ته پاڻي جي اگھن تي پنهنجيون ملڪتيو وڪڻي هندستان يا ڪنهن ٻئي ملڪ ۾ لڏي وڃن .
جيڪر پهرون وڪلپ (آپشن) هندو هٿ ڪرن ته فائيدو عوامي ليک جو ئي آهي. پنهنجي حڪومت هوندي به هندن تي ايترو ظلم؟؟؟ !!!!! جيڪر بي اين پي جمات حڪومت ۾ اچڻ ته اسان جا ته ڳترا ڳترا ڪيا وينداسين  .!! ان لاءِ سائين ووٽ اوامي ليگ کي ئي ڏيئڻو آهي ، ڪنهن به حالت ۾ اوامي ليگ کي حڪومت ۾ آنڻو آهي
جيڪر هندو ٻيو ولڪپ ٿا هٿ ڪن ته به فائدو عوامي ليگ جو ئي ٿيئڻو آهي. پاڻي جي قيمت تي ملڪتيو وڪامبيو يا وري جيڪي اوامي ليگ جا اڳوان  هندن کي رات جي اونڌاري ۾ بارڊر پار ڪرائيندا ، ان ملڪتيون تي هڪ ان ئي اومي ليگ جي اڳوان جو حق ٿيندو. اتهاس به ڪجه ايئن ئي ٿو چوي. نه ته جيڪر هڪ ڀيڙي ڏسجي ته لگ ڀگ هر وارڊ ۾ اوامي ليڳ جو ايڪائيون آهن . حڪومتي ارادن سان گڏ هو ڇون ٿا بيهي سگھن.!!  چو نه رات جي اونڌاري ۾ هندن جي مندرن ٿوڙي گھرن کي باه ٿيندڙن کي سري عام ڪُٽيو ٿو وڃي !!. ڪنهن آڌار تي ملڪ جو گھر منتري اهو ٿو چوي ته حالتون عام آهن . !!!! اڄ اسان کي سنجدگي سان پنهنجي بابت سوچڻو پوندو . اسين هر پاسي پنهنجي ويرن کان وڪوڙيل آهيون . کٻي پاسي ، سڄي پاسي ، سامهون پُٺيان . رڳو اشور تي ئي ڀروسو آهي. بنگلاديش ۾ اڄ جي تاريخ ۾ ٻه  ڪڙوڙ هندو رهن ٿا . اها به پنهنجي پاڻ ۾ ڪا ننڊي آبادي ناهي. جيڪر اسين هڪ ڀيڙو هڪ ٿي وڃئون . پنهنجا فرڪ توري وڇوٽيون  وساري پنهنجي وجود جي لڙائي ۾ هڪ ٿي سگھئون ۽ اها ڳاله سري عام ڪري سگھئون ته هر ڪا سياسي تنظيم ڀلي اها جمات هجو، بي اين پي هجي يا وري عوامي ليگ توڙي ايرشاد جي جاتيه پارٽي هجي سڀئي اسان جا پادر چومينديون . اسان جي اڇا شڪتي، اسان جو وشواس کي ڪم تي لگائڻو پوندو. اسان ۾ جيڪو سچو ديشپريم آهي، اسان ۾ جيڪا سچاءِ آهي تنهن کي ڪم ۾ آنڻو پوندو. جيڪر ايئن ٿيو ته اشور جي ديا اسان تي هوندي. پر ان کان اڳ اسان کي اهي انتهائي مشڪل ڏنهن پار ڪرڻا پوندا . جمات هجي، اوامي ليگ هجي يا وري بي اين پي جيڪو اسان جا گھر ساڙندو، اسان جي مندرن کي ڊاهندو اهو اسان جي وجود جو ويري ڪوٺبو. اسان کي انهن جي وروڌ جو ڪو تريعڪو ڳولهي ڪڏڻو پوندو. انهن کي پڌرو ڪرڻو پوندو. جيڪر سوءُ ماڻهو اسان جي گھرن کي ٻاه ٿا ڏيئڻ ڪاهي اچن ته انهي ٻاه ۾ انهن جي هڪ کي ساڙي وجھڻو پوندو. به ته اسان لاءِ پوليس جي ڪجه ڳوليون کان سواءِ ڪجه به هٿ به نه هوندو. بانس جو لٺيون ۽ اسان جي گھر کي ڏنل ٻاه ئي اسان جا هٿيار آهن. اسان کي پنهنجي پيرن تي بيهڻ سکڻو پوندو . اٿو ڀائر اٿو . جيڪر مرڻو ئي آهي ته لڙي مرئون ۽ جيئون ته عزت سان جيئون ………..هري اوم
(نوٽ؛ انڌي عوامي ليڳ همايتن کان معفي ٿو گھران. ڀِت سان پُٽي سٽجي وئي آهي. پيٽ ۽ پُٽي هڪ ٿي وئي آهي ، اڳتي ٻيو بنداست ڪين پيو ٿئي سو سڀ ڪجه اوڳوڙي ڇڏيوم )  

रिंकल जूं मिंथां

सुधीर मौर्य हिंदी भाषा जो कवि तोडे लेखक रहयो आहे। हेल ताईं तंदुसि जा ड॒हि खनु किबात शाई थी चुका आहिनि। जा खां रिंकल तोडे अगवा थियलि सिंधी हिंदु नयाणयूं जे हिमायत में ऐतजात हिंदुस्तान में शुरु थिया हूं हिंन जाखडे में बराबर जो हिमायति रहयो आहे।

sudheer

जईफाउनि जे आलमी डि॒हिं ते हिंदी कवि तोडे लेखक सुधीर मौर्य को रिंकल जे नाऊं कविता ।

रिंकल जूं मिंथां

gzala shah

अजु॒ जी राति पिणि

कारी ई निकती

भिंभ कारी उंदाहि

छो लिखी डि॒नुइ

मूहिंजा साईं

नसिब में मूहिंजे

आऊं त बु॒धो हो

उभ जी भूंई ते

सरहदयूं न हूंदियूं आहिनि

उते को

हिंदु या मोमिनु नाहे

उते को

सिंधु या हिंदु नाहे

तूं मथे आहिं

इन रिवाजन खां

आखिर तूं

उभ वारो आहिं

पर वरि छा थयो

जे मूहिंजो सडु॒

तुहिंजे कनन ताईं

दसतक न डे॒ई सघयो

अडे मूंहिंजा साईं

अडे मूंहिंजा इशवर

आऊं अञा भी

तोखे

उभ वारो ई लेखिंदी आहियां

पर तूं छो

मूंखे

भूंई जी

निधिकणि कोन समझुई

अडे उभ वारा

नाउं यादि आथी न मूंहिंजो

आऊं रिंकल कुमारी आहियां

या वरि

तूं पिणि

मूंहिजो कोई ब॒यो नाऊं

रखि छड॒यो अथी

कवि – सुधीर मौर्य सुधीर

 

رنڪل جون منٿان

سُڌير موريه “سُڌير” هندي ڀاشا جو ڪوي ٿوڙي ليکڪ رهيو آهي. سندس اٺ ڏه ڪتاب شايع ٿي چڪا آهن. جا کان اسين رنڪل ٿوڙي اغوا ٿيئل هندو نياڻيون جي نسبت جاکڙو شروع ڪيو هو اسان سان برابر جو سنڳتي رهيو آهي.

پيش آهي سندس تازي ڪويتا جيڪا ضائيفائو جي عالمي ڏنهن جي معڪي تي رنڪل ڪماري تي سمرپت آهي


رنڪل جون منٿان
اڄ جي رات پڻ
ڪاري ئي نڪتي
ڀنڀ ڪاري اُنڌهي
ڇو لکي ڏِنئي
منهنجا سائين
نصيب ۾ منهنجي
آئون ته ٻُڌو هو
اُڀ جي ڀونءِ تي
سرهديون نه هونديون آهن
اتي ڪو
هندو مومن ناهي
سِنڌُ يا هِندُ ناهي
تون مٿي آهين
ان رواج کان
آخير تون
اڀ وارو آهين
وري ڇا ٿيو
جي منهنجو سڏُ
تونهنجي ڪنن تائين
دستڪ نه ڏئي سگھيو
اڙي منهنجا سائين
اڙي منهنجا اِشور
آئون اڃا به
توکي
اڀ واري ئي ليکندي آهيان
پر تون ڇو
ننڌڪڻي ڪون سمجھوئيِ
اڙي اڀ وارا
نانءُ  ياد اٿي نه منهنجو
آئون رنڪل ڪماري آهيان
يا وري
 تون پڻ
منهنجو ڪوئي
ٻيو نانءُ رکي ڇڏيو آٿئي. 

ڪوي سُڌير موريه “سُڌير”

हो हिंदु हवा

सुधीर मोर्य इअं तह पेशे सां इंजिनियर आहे। यू पी जो रहिंदड सुधीर कुमार हिंदीअ जो लेखक तोडे कवि रहयो आहे । हेल ताईं संदुसि हेठि ड॒सयलि किताब शाई थी चुका आहिनि

कविताउं – आह, सम्स, हो ना हो

कहाणयूं – अधुरे पंख

नावल- ऐक गली कांपूर की, किस्से शंकर प्रसाद के, अमलताशा के फूल,

मजमून – बुद्ध के संवाद

पेश कजे थी संदुसि कविता जेका संसदुसि राय सा हित सिंधी में उलथो कजे थीsudheer

 

हो हिंदु हवा

हिंनिन पहिजे सुरन खे

जोडो समझी

अपनायो

संदुनि घरनि में घुरी आयलि

माण्हूं

खेनि काफिर करार डि॒ञो

छो तह

हो हिंदु हवा

हूननि

यूनन मां आयलि घोडनि जो

फकरु

चूर चूर करे छडो॒

सभयता ताईं

जन जे सबब

हिन काईनात ते जन्म वरतो

हो हिंदु हवा

जिनिं

तराईल जे मैदान में

खिलि खिलि

शिक्सत खादल

वेरिन खे

हयाती डि॒ञी

हू हिंदु हवा

जिन जा मंदिरअ

हिन काहि आयलि डो॒हिनि

नासु करे छड॒या

जनि जूं गुलनि जेडहयूं

कुमारियूं खे

जबरनि अगवा करे

खंबे वया

जिन ते

संदुनि घरनि में

संदुनि जे ई इशवर

जी पूजा ते

जिजिया मडयो वयो

हो हिदु हवा

हा हो

हिंदु हवा

जिनि हलदीघाटी में

मूल्क जी शान

जे लाई

पहिजो रत

वहाईंदा रहया

जिन जा सिकिंदा औलाद

घाऊ जा फुलका खाई

खुश हवा

हू हिंदु हवा

हा हो हिंदु हवा

इनलाई

संदुनि नयाणियूं जी

को मोल नाहे

अजु॒ भी

पहिंजी जमिन ते

रहिंदा आहिनि

इन जमिन जो नाऊं

पाकिस्थान आहे

हाणे संदुनि

मात्रभूमि जो नाऊं

पाकिस्तान आहे

इनलाई

हाणे खेनि उते

इंसाफ

घुरण जो हकु नाहे

हाणे संदुनि

आवाज

बुधण में नह इंदी आहे ह को

दबा॒ई वेंदी आहे

अजु॒ संदुनि नयाणयूं

इन ढप में रहिंदयूं आहिनि

अगवा थिअण जो

इंदड वारो हूनिनि जो आहे

छाकाण तह मजलूम

मां

को न को

रिंकल खां फर्याल

बणायो वेंदो आहे

इंनलाई

जनि जूं नयाणयूं आहिनि

से हिंदु आहिनि

ऐं संदुनि

वडा॒

हिंदु हवा

هو هندو هئا

سُڌير مورته ايئن ته پيشي سان انجنيئر آهي. هندستان جي صوبي اتتر پرديش  جو ڄائو  سڌير ڪمار ناليرو هندي ڀاشا جو  ليکڪ ۽ ڪوي رهيو آهي. هيل تائين هاٺئون ڏسيل ڪتاب شايع ٿييل آهي .
ڪويتائون : آهه !، لمس ۽ هو نه هو
ڪهاڻيون : اڌُري پنک
ناول:     ايڪ گلي ڪانپور ڪي ، ڪصسي شنڪر پرساد ڪي ، املتاشا ڪي ڦول.
امضمون:  بُڌ ڪي سنواد
پيش آهي سندن ڪويتا جيڪا مون هندي ۾ لکي وئي ئي هت سنڌي ۾ الٿو ڪري پيش ڪجي ٿي.

هو هندو هئا 



هنن پنهنجي سُررن کي
جوڙو سمجھي
اپنايو
سندن گھرن ۾ گھُري آيل
ماڻهون
کين قافر ڪرار ڏنو
ڇو ته
هو هندو هئا
هنن
يونان مان آيل گھوڙن جو
فڪر
چُر چُر
ڪري ڇڏيو
سڀيتا تائين
جن جي سبب
هن ڪاينات ۾ جنم ورتو
هو هندو هئا
جنهن
 ترائين جي ميدان ۾
کلي کلي
شڪست کادل
ويرِن کي
حياتي ڏني
هو هندو هئا
جن جا مندر
ڪاهي آيل ان ڏوهاڙن
ناس ڪري ڇڏيا
جنهن جون گلن جيڙهيون
ڪماريون  کي
جبرن اغوا ڪري
کنڀي ويا
جن تي
انهن جي گھرن ۾
انهن جي ئي اشور
جي پوجا تي
جيجئا مڙيو ويو
هو هندو هئا
ها هو
هندو هئا
جن هلدي گھاٽي ۾
ملڪ جي شان
جي لاءِ
پنهنجو رت
وهائيندا رهيا
جنهن جا سڪلندا اولاد
گھاهءُ جو فلڪو
کائي
خوش رهيا
ڇو ته
هو هندو هئا
ها هو هندو آهن
انلاءِ
سندن نياڻيون جي
اسميتا جو
ڪو مول ناهي
اڄ به
پنهنجي زمين تي
رهندا آهن
ان زمين جو نانءُ
پاڪستان آهي
هاڻي سندن
ماتر ڀومي جو نانءُ
پاڪستان آهي
انلاءِ
هاڻي کين اتي
انساف
گھرڻ جو حق ناهي
هاڻي سندن
آواز
ٻُڌڻ ۾ نه ايندي آهي
“دٻائي ويندي آهي ”
اڄ سندن نياڻيون
ان ڊپ ۾ جيئنديون آهن
اغوا ٿيئڻ جي
ايندڙ وارو هنن جي آهي
ڇاڪاڻ ته مظلومن
مان
روڄ
ڪو نه ڪو
رنڪل کان فريال
جبرن
بڻايو ويندو آهي
انلاءِ
جن جون نيانيون آهن
سي هندو آهن
۽ سندن
وڏا
هندو هئا
ڪوي سڌين موريه “سڌير” .  (Twitter Handle : @SudheerMaurya)
الٿو ڪندڙ   راڪيش لکاڻي
ٽويٽر   @rakesh_lakhani

ڳاله سنڌي هندو قيادت جي

سنڌ توڙي هند ۾ هندو سنڌين جي لاءِ حالتون هڪ ٻئي جي اڀتر هئڻ جي باوجود سياسي قيادت توڙي سياسي سوچ ۾ وائيڙو ڪندڙ هڪجيڙهائي نظن ايندي آهي. ان جو وڏي ۾ وڏو ثبوت ٻنهن ملڪن ۾  ٻن وڏيون پارٽيون ڏانهن  انڌي وفاداري ئي رهي آهي. هڪ پاسي جتي سنڌ جا هندو ڀٽي  جي پ پ پ ۾ شرڪت ڪري گد گد ٿين اتي هندستان جا سنڌي بي جي پي ۾ پاڻ جي ارپن ۾ به پورا رهيا اهن.

سنڌين جي هڪ ڌرين جو ٿي وڃڻ جي فترت ڪا اڄ جي ناهي. ورهاڱي کان اڳ هندو سنڌي تيستائين ڪانگريس سان وفادار رهيا جيستائين ورهاڱي توڙي لڏپڻ جو ڌڪ کين هڪ وڏو ڪاپارو ڌڪ ڪين هئون . اهو ڌڪ ايترو ته زبردست هو جي ورهاڱي جي  65 سالن بعد به اسين اهي منظر ڪين وساري سگھيا آهيون ته ڪيئن سنڌ جا ڪانگريسي اڳوان ستا رهجي ويا. ته ڪيئن هو سنڌ جي مٽندڙ سياسي حالتون کي سمجھڻ ۾ قاسر رهيا ۽ ته ڪيئن  راتون رات پنهنجي ئي ملڪ ۾ پرڏيه ڪرار ڏنا ويا.

ايڙهي ڳاله ناهي جي مسلمانن جو هڪ اسلامي رياست ڏانهن لاڙو ڪنهن کان ڳجھو هو. انگريجن جي ڏنهن ۾ سنڌ ۾ سنڌي نثر جو هڪ اهم ٿنڀو جٿيمل پرشرام گلراجاڻي سنڌ ۾ سنڌي مسلم قيادت جي ان فريل منوورتي ڏانهن سنڌوواسين کي آگھاه ڪندي لکو هو “کلافت آهي آفت” ۽ اها کلافت سچ پچ سنڌ لاءِ آفت کڻي آئي. کلافت تهريخ مان پاڪ ٿيل لڳ ڀڳ هر اڳوان ڀلي اهو جي ايم سيد هجي يا وري عبدل ماجد سنڌي ، پير الاهي بخش، ايوب کرو يا وري هدائيتولاه ، سڀن پنهنجي سياسي زمين سنڌي هندن کي هسائي ئي ڪئي جيڪو سلسلو اڄ به سندن وارثن توڙي پوئيلڳن پارا اڄ به ڪنهن نه ڪنهن ريت وڏي سنجدگي سان پيو هلندو اچي. سنڌ ۾ پير مير ۽ جاگردار جي جمايت اڄ به انهن ڪم ۾ لڳل آهي جنهن ريت هو مسجد منظل گاه جي وقط ڏسڻ ۾ آيو هو. پڇاڙيءَ جي مني سديءَ ۾ ان ۾ ذري جو به فرڪ نه آيو آهي.


سنڌ ۾ هندو قيادت جي ٺڪيدارن جو اڳيون تڏهن کلڻيون کپينديون هئون جڏهن مسجد منظل گاه جا فساد ٿيا. سنڌ جي هندو اڳوانن جون اکيون نه تنهن مهل کليون ۽ نه ئي جڏهن هندو اڳوان پنماڻي کي شهيد ڀڳت رام جي ڪاتلن جا نالا سنڌ اسلمبلي ۾ پڌرا ڪرڻ سبب اسلمبلي مان ٻاهر نڪرندي ئي ڪتل ڪيو ويو. انگريجن جي ڏنهن ۾ ڪيل سياسي ناداني جي قيمت اڄ تائين سنڌ ٿوڙي هند جو عام سنڌ ٿو پيو چڪائي.

جيڪا غلطي سنڌي هندو قيادت سنڌ ۾ ڪئي تن جو نڪسان رواجي هندو سنڌي پنهنجي ماتر ڀومي جي قرباني ڏئي چڪائي. ملڪ ويو، لڏپڻ ٿي، هڪ صوبي ۾ رهندڙ پوري هندستان ۾ ڪڻو ڪڻو ٿي پيا، وري سياسي زور هميشاه لاءِ نبري ويو سو ڌار ڏچو !! جڏهن ته هندي، اردو ، بنگالي مسلمانن جي لڏپڻ 1954 ۾ نبري وئي پر سنڌين ۾ اڄ تائين اها لڏپڻ پنهنجي پوري روطبي سان پئي هلي.

مول سوال ته اهو آهي ته آخر ڇو هندستان جي سنڌي قيادت هندن تي ٿيندڙ ظلمن ٿوڙي نه نبرندڙ لڏپڻ تي خاموش آهي.!!  هندو سنڌ مان ڇو پيا لڏن ؟ ، ڪيڙهي سبب پيا لڏن ؟ ڪير ٿو لڏائي ؟ اهي سوال هينئر ڳجھا ناهن رهيا. اڄ سنڌ ۾ اقلتيون جي حالت سان پوري دنيا جي آڏو آهي پر هندستان جي سنڌين پنهنجي سياسي قيادت ئي ڪجه ان ريت پيش ڪئي آهي جي اسان کان پنهنجن تي ٿيندڙ ظلمن تي به آواج  بلند ڪرڻ نٿو پُڄي.!! هند ۾ سنڌي قيادت جو اهو هڪ نهايت ڏکائيندڙ بابُ رهيو آهي.
هندستان جي سنڌين جا ٻه وڏا اڳوانن ايئن ته پاڻ کي سنڌ جا ڄاول ڪرار ڏيئڻ ۾ ڪڏهن به هجاب ڪين ڪيو آهي پر سنڌ ۾ يا سنڌ مان لڏي آيل هندن جي سُرن تي وائيڙو ڪندڙ خاموشي اختيار ڪئي. سنڌ ۾ هندو نياڻيون تي لنڱ ڪڏائيندڙ ظلمن سماجوادي پارٽي يا بي جوُ جنتا دل جيڙهن پارٽيون جي اڳوانن واڪا ڪرڻ لاءِ مجبور ڪيو پر جيڪر ڪي ماٺ رهيا ته اهي هئا سرس تي ويٺل هندستان جا سنڌي اڳوان . نه آڏواڻي ءَ جي واتئون ڪجه نڪتو نه جيٺمالاڻي جي  . جيٺملاڻي ته راجسٿان مان هندستان جي اسلمبلي راجيه سڀا لاءِ ڇونڊجي ٿو جٿي سنڌ مان لڏي آيل چار لک هندو سنڌي رهن ٿا . !!!

پڇاڙيءَ جي 65 سالن ۾ سنڌ مان ٿيندڙ لڏپڻ جي جيڪر ڳاله ڪجي ته اهو سمجھڻ ۾ دير ڪين ٿي لڳي ته هندن جي هر تبعڪي لڏپڻ جي سُر سٺا آهن. عام سنڌي مسلمانن ايئن ته ع1947 کان اڳ واري سنڌ لاءِ ته ذجباتي ٿئي ٿو پر سنڌ جي فريل حالتون مان فائيدو وٺڻ مان هجاب نٿو ڪري. وري جيڪر ظلم نه به ٿا  ڪن سي پنهنجي بچاءُ ۾ مِهوُن تيار رکن ٿا  ته “سائين اهو سڀ مسلمانن سان به پيو ٿئي” . اندروني سنڌ هندن تي ٿينرڙ ظلم ڀلي ڪي ٿوڙا ڏوهاڙي ٿا ڪن پر  ان جو پورو ساٿ  رياستي ادارن ورتو آهي. جٿي ڪٿي به هندو نياڻيون اغوا ٿيو آهن، هندن جو ملڪتيون فٻائون ويو آهن، هندو مندر ڊاها ويا آهن ، هندو نياڻيون کي اسلام جو منهن ڪري نيٺ وڪيو ويو آهي ان ۾ ڏوهاڙي سنڌي مسلمانن کي پورو ساٿ حڪومتي ادارن ڏنو آهي. لڳ ڀڳ هر وارداتن ۾ جيتري حصيداري  پير مير ڀوتار جي رهي آهي اوتري سنڌ توڙي رياستي ادارن جي.

سنڌ ۾ هندن لاءِ ڪي گھڻيون واٽيون رهيون ناهن . سنڌ جي هندو اڳوانن جن کان پنهنجي ماڻهون جا ڏک ناهي سٺيا ويا سي لڏي ويا. دلچسپ آهي ته لکشمڻ سنگھ دوڍا يا وري رام سنگھ سوڍا ويٺل ميمبر هئا جڏهن هو لڏي ويا !!! وڏي ڳاله ته اها آهي جي هو ٿر مان هئا جنهن لاءِ چيو ٿو وڃي ته هندو گھڻائي ۾ آهن. جڏهن چونڊيل نمائيندن جا ايڙها حال آهن ته عام انسانن جا ڪيڙها حال آهن اهو سمجھڻ ۾ ڪا گھڻي دير ڪين ٿي لڳي.

سنڌ ۾ هندو هڪ ايڙهي رياست ۾ فاتل آهن جٿي کين هڪ انسان ڪري به نه ليکيو پيو وڃي . حڪومت ڀلي پ پ پ  جي هجي يا ٻئي ڪنهن پارٽي جي. هر سگھيري پير مير ڀوتارءَ کي خبر آهي ته هندن لاءِ مڙد ماڻهو ٿي ٻهڻ جي سجھ سايد ئي ڪو هندو ميڙي سگھندو. وري هڪ خاموش هندستان ٿوڙي هندستان جو سنڌي سماج ان رياستي ادارن جي همٿ وڌايو آهي. سنڌ جو مظلوم هندو جيڪر ووٽ ڏي ته ڪنهنکي !!! ٻيو ته ٺهيو هاڻي ته قوميپرستن لاءِ به ٿو چيو وڃي ته هو به هندن کان ڀٿو ٿا اڳارين . مطلب هندن تي ٿيندڙ ظلمن ۾ ڪا به ڍرائي اچڻ جي اميد تائين نٿي ڏسڻ ۾ اچي.

پاڪستان جا 95 سيڪرڙو هندو سنڌ ۾ رهن ٿا . جيڪر گجراتي ڳالهائندڙ  ڪراچي جي  ڪاٺياواڙين کي ڌار ڪجي (جنهن جي تعداد ايئن به هڪ لک مس ٿيندي)  ته اهي سڀ هندوسنڌي ئي آهن. لازمي طور اها اميد ڪئي وئي هئي ته پ پ پ هڪ سنڌي پارٽي هئڻ سبب هندو سنڌين ڏانهن ٻئن پارٽيون جي ڀيٽ ۾ سندس  وهنوار ڌار رهندو .ٻيو نه ته  پڇاڙيءَ جي 5 سالن ۾ جنهن ريت هندن تي ظلم ٿيا آهن ۽ جنهن ريت پ پ پ  جي اڳوانن جا نالا ميڊيا ۾ آيا ان سان  هندن ۾ سندن مستقبل لاءِ ڪيڙها انديشا ٿي ٿا سگھن اهو سمجھڻ ۾ دير ڪين ٿي  لڳي. ان جي باوجود هندن پنهنجا ووٽ هميشان پ پ پ  کي ڏنا آهن. بدقسمتي سان هندستان جي هندو سنڌين ريت سنڌ جي هندو قيادت به پنهنجي حقن سانڱي سياسي تنظميون جي اڳيان ڳوڏا ٽيڪڻ ۾ ئي پنهنجي سياڻپ سمجھي آهي جڏهن ته هندستان ۾ مسلمانن لڳ ڀڳ هر پارٽي کي پنهنجي اڳيان ڳوڏا ٽيڪڻ لاءِ مجبور ڪيو آهي.

هندستان جي سنڌي قيادت ڀلي پنهنجي پهرين نظر ۾ سنڌ جي هندن جي ڀيٽ ۾ ايتري ننڌڪڻي يا بيوس نه به نظر اچي پر هو سنڌ جي هندن واڱر هڪ پارٽي جي هٿن ۾ مخمل طور فاسجي چڪا آهن. جيتوڻيڪ سنڌين جي ڪانگريس سان پنهنجايپ ۾ کٽاس  سنڌ مان شروع ٿي ئي پر مول فرڪ هندستان ۾ پڌرا ٿئا هئا جڏهن هندن جي وسائڻ ۾ ڪانگريس جي قردار ڏکائيندڙ جڏهن ته هندو تنظميون ڀلي اها هندو مهاسڀا هجي يا آر ايس ايس هجي هندن جي مدد لاءِ هميشاه ئي تيار هوندي هئي !!!. وري سنڌ ۾ رهندي هندو ڪانگريسي اڳوانن جي حالتون کي نه سمجھڻ جي غلطي ڪانگريس جو سنڌين مان اڳي پوءِ سفايو ڪري ڇڏو.

سنڌي ڪانگريس مان پاسيرا ٿي هندو پاٽيون ڏانهن ته جھڪيا پر پنهنجي غلط قيادت سبب اسان اڄ به اتي ئي آهن جتي سنڌ ۾ رهدي هئا . اڄ به ننڊي کان وڏو سنڌي اڳوان ڀلي پاڻ کي سنڌي ٿو ڪوٺائي پر سنڌين جي حقن لاءِ پنهنجي سياسي ڪيريئر اصل ئي داءُ تي لڳائڻ لاءِ تيار ناهي اهو ان جي باوجود جي اڻ سنڌين جو سهڪار رهيون آهي.

پڇاڙي جي 65 سالن جي سنڌي هندو قيادت ان ڳاله جي ساهد آهي ته اسان جا اڳوانن اڄ به اها ئي غلطي ٿوڙي ناداني ئي پيا ورجائين جيڪا غلطي هنن 1930 کان 1947 تائين سنڌ ۾ ڪئي . نه اسين ورهانڱي کان اڳ ان حالتون کي سمجھي سگھياسين ۽ نه ئي اڄ سمجھڻ لاءِ تيار آهيون. ايڙهي ڳاله ناهي ته اسان وٽ ڪا سنسٿا يا پليٽفارم ناهي پر اسان جي قيادت توڙي سوچ ئي ڪجه ايئن آهي جي اسان جا اڳوانن پيٽ پرست ٿوڙي معڪا پرست ٿي ئي  رهجي ويا.

رواجي هندو سنڌي ڀلي سنڌ کي کسجڻ جو ماتم اڄ به پنهنجي دل سانڊي ڇون نه رکي پر جيستائن سنڌي قيادت جو ڪيال غلطيون جي ڳاله آهي ته هو اڄ منهنجي ماضي ۾ ڪيل غلطيون کان سبڪ سکڻ لاءِ اصل ئي تيار ناهي. اهو هڪ وڏو سبب هو ته جڏهن 1971 ۾ هندوستان جي سينا ٿر تي به ڪبجو ڪري وٺڻ جي باوجود اسين مان ڪنهن ان ڳاله تي هل ڪون ڪيو ته سنڌ جو اهو ڀانڱو هندو سنڌين کي ڏنو وڃي.!!!!  

پڇاڙيءَ جي سوا سوءُ سالن جي ڪيادت ان ڳاله به شاهد آهي ته اسين اڄ به اتي ئي فاٿل آهيون جٿي انگريزن جي ڏنهن ۾ هئاسين. نه مکتيف پارٽيون جو وهنوار مٽيو آهي ۽ نه ئي سنڌين پنهنجو ڪردار مٽڻ جي ڪا اميد ئي ڏيکاري آهي. پنهنجي قوم کان اڳ پنهنجي نجي فائيدا اڄ به اسان اسان تي اوترا ئي هاوي رهدا آهن جيترا سنڌ ۾ هوندو هئا. اسان جا اڳوان رڳو تڪيون هٿ ڪرڻ ۾ ئي پورا هوندا آهن، ٺيڪ ان ريت جيئن سنڌ جا هندو اڳوان ڪن. وري اسان جو وهنوار به ايرو رواجي ٿي پيو آهي جي سڀن کي خبر هوندي آهي ته سنڌي هندستان ۾ ڪنهن کي ووٽ ڏيندا . فرڪ رڳو ايترو ئي رهيو آهي ته اڳ اسين ڪانگريس جا پوئيلڳ هوندا هئا سين هاڻي بي جي پي جا.

رام جنم ڀومي واري مسئلي ۾ اسين پنهنجي ڪديوار اڳوان جي پُٺڀرائي ۾ ڪا به ڪسر ڪين ڇڏي پر ان جو موٽ ۾ سنڌ ۾ هندن تي ٿيندڙ ظلمن کان بيخبر رهياسين. سنڌ ۾ سون هندو مندرن کي ڊاهيو ويو. نياڻيون اڳوا ڪيو ويون، بلوچسٿان ۾ هندو جنداه ساڙيا ويا پر هندوسٿان جا سنڌي ماٺ رهيا. ايڙها ڳاله ناهي ته هت هندستان ۾ ڪنهنکي ان ڳاله جي خبر ڪين هئي. اڳوڻو پرڌار منتري شري اٽل بهاري واجپئي ته رڙيو ڪندي ان ڳاله کي رکيو سنڌ ۾ هندن سان ظلم پيو ٿئي  پر هڪ گليشئر ريت سُتل سنڌي قيادت اتي به اسان کي ڌوڪو ڏنو. ڪيتري عجيب ڳاله آهي ته جڏهن بنگالي ۽ تمل پنهنج پرڏيه ۾ رهندڙ ڀائرن لاءِ هائي گھوڙا ڪرڻ جي ڪا به ڪسر ڪون ڇڏن اسان پنهنجي ئي خون ئي ڌوڪو ڏيئڻ ۾ منٽ جي دير نه ڪيون !!!

سنڌين کي جيڪر هندستان ۾ پنهنجو وجود سوگھو ڪرڻو آهي، هڪ سنڌي ٿي رهڻو آهي ته پنهنجي قيادت کي مٽڻو پوندو. ساڻ ساڻ پنهنجي قيادت جي ذريئي پنهنجا اجينڊا به رکڻا پوندا. پنهنجي ڳاله هر سياسي تنظيم جي اڳيا رکڻو پوندي ۽ ووٽ بينڪ جي سياست سکڻي پوندي.

پر اهو سڀ تڏهن ممڪن ٿيندو جڏهن اسين“ لوهاڻا (واڻيا) ئي رڳو سنڌي”  واري ڪوايت مان پنهنجي جند چُڏائينداسين ۽  ڏاٺي، ڪچڇي کي سنڌي ڪري ليکنداسين . هر ڀيل، ميگھوار ، ڪولي کي سنڌي ڪري ليکنداسين .  اسانجي وڌيل تعداد ئي اسان جي ووٽن جي آواز بڻبي .

سنڌ مان لڏندڙ هندو جيڪر ڪنهن ڏانهن آليون اکيون سان اميد ۾ آهن ته اهو هندستان آهي پر هندستان تڏهن جاڳيندو جڏهن هندستان جي سنڌي قيادت جاڳيندي نه ته اسان کي هڪ معڪا پرست، پيٽ پرست قوم ٿيئڻ جو لڪاب پائيڻ لاءِ تيار ٿيئڻو پوندو  جيڪا ڪنهن به قوم لان ڪنهن گار کان گھٽ ناهي ٿيندي آهي ….

गा॒ल्हि सिंधी क़यादत जी


 

सिंध में तोडे हिंद में हिंदु सिंधीयूंनि लाई हालतयूं हिक बे॒ जे उभतरि हूअण जे बावजूद सियासी कयादत तोडे सियासी सोच में वाईडो कंदड हिक जेडहाई डि॒सण में ईंदी रही आहे। इन जो वडे॒ में वडो॒ सबूत संदुनि बिं॒हि मूल्कनि में बिन पार्टियूंनि डा॒हिं अंधी वफादारी हिकु वडो॒ सबब रही आहे । हिक पासे जिते  सिंध जा हिंदु भूट्टे जे पाकिस्तान पिपिल्स पार्टी में शिर्कत करे गिद गिद थेनि सागी॒ रित हिंदुस्तानि जा सिंधी भाजप में पाण खे अर्पण करण में पूरा हूंदा आहिनि।

सिंधीयूंनि में हिक धारिनि जो थी वञण जी प्रथा या फितरत का अजु॒ जी नाहे। विर्हांङे खां अगु॒ सिंधी हिंदु कांग्रेस सां तेसताई वफादार रहया जेसिताईं विर्हांङे तोडे लड॒पण जा वाक्या संदुनि हिकु कापारो धकु कोन हयों। इहो धकु ऐतिरो जबरदसत हो जे विर्हांङे जे 65 सालनि खां पोई भी हिंदुस्तानि जा सिंधी उहे मंजर खे किन वासारे सघया तह आखिरि सिंध जा कांग्रसी  किअं सुता रहजी वया …त किअं हो सिंध जे मटिंदड सियासी माहोल खे समझी किन सघया ऐ रातो रात पहिंजे डे॒हि में इ परडे॒हि थी करार डि॒ञा वया।

ऐडही गा॒ल्हि नाहे जे मूसलमानि जो हिक इसलामी रियासत डा॒हिं लाडो हर कहि खां गु॒झो हो। अंग्रेजेनि जे डिं॒हनि जो सिंधी नस़र जो हिकु अहम थंबो लेखिंदडु -सिंधी लेखक तोडे अखबार नुवेस जथेमल पर्शराम गुलराजाणी मोमिनिं जे इन फिरयलि मनोवरती बाबत सिंधुवासियुनि खे आघाहि कंदे चवंदो हो – खिलाफत आहे आफत, ऐं इहा खिलाफत सचु पचु वडी॒ आफत खणी आई। खिलाफत तहरिक में पाक थी निकतलि हर अगवान भले इहो जी ऐम सेईद हूजे,या वरी  अबदुल माजिद सिंधी, पिर ईलाई बख्श, अयूब खुरो या वरि हिदाईतुल्लाह पहिंजी सियासी सघ हिंदुनि खे हिसाअण सबब ई पुख्ती कई जेको सिलसिलो संदुनि वारिसनि तोडे पोईलगनि पारां कहिं न् कहिं शकल में वडी॒ संजिदिगीअ सां अजु॒ भी पई हलाईदां अचनि। सिंध में पीर-मिर-जागिर्दार जी जमायति आजु॒ हिंदुनि खे उनही रित ई पई हिसाऐ जहि रित जहि रित मसजिद मजिलगाह जे वकत पई हिंदुनि खे हिसायो हो। पिछाडीअ जे मुञे सदी में उनहिनि की इसलामी कयादत में जरे जो भी फेरो किन आयो आहे भले इन अर्से में सिंध जे शहरनि जा सेकडो अण सिंधी दावेदार पैदा थी छोन न वया हूजिनि ।

सिंध में हिंदु सिंधी कयादत जे ठिकेदारनि जूं अख्यूं तहिं महल खुलणु खपिंदी हूयूं जड॒हि मस्जिद मंजिलगाह जा फसाद थिया। हिंदु अगवान न् तहि महलि ई हालितुनि खे समझी सघया ऐं न् ही भगत कंवर राम जे कतिलनि जा नाला सिंध ऐसेलमबली में खणिंदड हिंदु अगवानु पंमाणी जे कतल महलि, जहि खे सिंध ऐसेलमबली खां निकरिंदे ई कत्ल कयो वयो हो। अंग्रेजनि जे पिछाडीअ जे डि॒हनि में सिंधी हिंदु अगवानि जे सियासी नादानीअ जो किमत आम हिंदु पई चुकाई जेका रिवायति आजु॒ ताई सांदह पई वरजाई वञे।

जेका गलति सिंधी हिदुनि कयादत सिंध में कई तनि जो नुकसानि रिवाजी सिंधीयूंनि पहिंजी मातृभूईं खे कुर्बान करे बर्पाई कई। मूल्क वयो, लड॒पण थी, हिक सुबे में रहिदड कणो कणो थी पूरे हिंदुस्तान तोडे दुनिया भर में टरि पिखरजी वया, साण साण हिंदु सिंधीयूंनि जो सियासी जोर हमेशाहि लाई निबरी वयो सो धार ढचो। जड॒हि तह हिंदी-उर्दू-गुजराती गा॒ल्हिईंदडनि लाई लडवण 1954 में ई हमेशाहि लाई निबरी वई सिंधीयूंनि लाई अजु॒ ताई पहिजे पुरो रुतबे सां पई हले।

अजु॒ मूल सवालु इहो आहे तह आखिर छो हिंद जी सिंधी कयादत अहिडे मसले थे खामोश आहे। हिंदु छो पया लडनि.केडहि हातल सबब पया लडिनि, केरु थो खेनि लडण लाई मजबूर करे इहे सवाल हिअर कहिं खां भी गु॒झा नाहिनि रहया। अजु॒ सिंध में अकलितयनि जो हाल सजी॒ दुनिया जे आडो॒ आहे पर असां जी कयादत ई कजहि अहिडी खामोशी अक्तयार कई आहे जे असां खां पहिजनि ते थिंदड जूलमअ ते भी वाका करण नथा पुजि॒नि। हिंदुस्तान जे सिंधीयूंनि जो इहो रदेअमल सिंधी हिंदु कयादत जो हिउ निहायत डुखाईंदड बाबु रहयो आहे।

हिंदुस्तान में सिंधीयूंनि जा ब॒ह कदेवार अगवानअ जेके इअं त् पाण खे सिंध जा॒वलि करार डे॒अण में कड॒हि भी को हिजाबु कोन कयो आहे पर सिंध में रहजी वयलि हिंदुनि जे सुरनि ते वाईडो कंदड खामोशी अख्तयार कई। सिंध में हिंदु छोकरिन ते थिंदड लिंग-कंडा॒इंदड वारदातुनि समाजवादी पाईटी ऐं बी जे डी ताई खे संसद में वाका करण लाई मजबूर कया पर जेकरि के माठ रहया तह हिंद जा सिर्स ते वेठलि हिंदु सिंधी अगवान। न आडवाणी लफजु उकारियो ऐं जेठमलाणी जो की राजसथान मां राज्य सभा पारां चूडिजण जे बावजूद (जिते अजु॒ जी तारिख में 4 लख सिंध लड॒यलि हिंदु रहिनि था) का भी हलचल जो अंदेशो ताई किन डि॒ञो।

पिछाडीअ जे 65 सालनि में भी जेकरि सिंध में रहजी वयलि हिंदुनि जो वाउ साउ लहजे तह इहा हकिकत चिटी रित साबित पई थिये तह हिंदुनि जो सायदि ई को तब्को रहयो आहे जेको पाकिस्तान में इसलाम जे नाउ ते कयलि जूलमनि जी मार न् झेली हूजे। आम सिंधी मूसलमानि इअं 1947 खां अगु॒ वारी सिंध लाई जजबाती त् थिऐ थो पर पहिजे निजी फाईदे लाई मठजी वललि हालूतनि जो फाइदो भी हथ करण खां बी कबा॒ऐ नथो। वरि जेके जूलम नथा भी कनि से पहिंजे बचाउ में मिंहू –साईं इहो सब असां सा पई थिऐ थो जे साऐ हेटि पहिजो पचाउ जी वाठि नेठि गो॒ल्हे था लहनि। अंदरुनी सिंध में हिंदु ते जूलम जो डोहारी सिंधी मुसलमान रहया आहिनि जिनि खे पूरो फाईदो हूकूमती इरादनि डि॒ञो आहे। जिते किते भी हिंदुनि जू नयणयूं अग॒वा थियूं आहिनि, मलकतयूं हडपयू वयूं आहिनि, हिंदु मंदिरअ ढाहा वया आहिनि,  हिदु नियाणियूं खे इसलमा कबूल कराअण जो मिहू करे विकयो वयो आहे, इन हर वारदात में सिंधी मूसलमान खे भरपूर साथु अण सिंधी मूसलमान तोडे हूकूमती इरादनि ऐं सिंध जे  पीर- मिर-जागिर्दारनि जी कि हिक जेतरि भागेदारी तहत साथु डि॒ञो आहे।

सिंध में हिंदुनि लाई के घणयूं वाटयूं किन रहयूं आहिनि। सिंध में अगवानि में भी जिनि खां पहिंजे माण्डनि जा डुख नह सठा वया तनि ऐतजाज कयो पर नेठि मूल्क मां लिकी, रात जे उंधारे में खेनि लडणो पिणि पयो। इंहिनि मां व् नाला हवा श्री राम सिंह सोडा ऐं राम सिंह सोढा। दिलचसप गा॒ल्हि त् इहा आहे जे इहे अग॒वान नह रूगो॒ लड॒ण महलि ऐसेलमबली तोडे वजिरात जा मेमबर हवा पर थर परकार जा हवा जिते चयो थो वञे तह वध में वध हिंदु था वसिनि। जड॒हि चूंडयलि अवामी नुमाईंदनि जी ऐडही हालत हूंदी तह आम हिंदुनि जी केतरि हलिंदी पूजदी इन जो अंदाजो बखूबी लगाऐ थो सघजे।

सिंध में हिंदु हिक अहिडी रियासत में फाथल आहिनि जिते साणसि हिक इंसासन ताई करे कोन लेख्यो वेंदो आहे। हूकूमत भले पाकिस्तानि पिपिल्स पार्टी जी हूजे या बे॒ कहि जी, हर सघेरे भोतार तोडे वडे॒रे खे खबरि आहे तह हिंदुनि लाई मर्दु माणहू थी बिहण जी कोई हिमथ शायदि को हिंदु मेडे सघिंदो। वरि हिक खामोश हिदुस्तान तोडे हिंदुस्तानी सिंधी समाज इन रियासती इरादनि जो हौसलो वधायो आहे। सिंध में बचयलि हिंदु नेठि जेकरि वोट डे॒ त् कहिंखे डे॒नि…। ब॒यो त् ठहयो पर हिअर त् कोमीप्रसतनि लाई पिणि मञयो थो वञे तह हो भी पया हिंदुनि खां भतो उघारिनि। मतलब हिंदुनि सां थिदड जूलमनि में कोई पोईते नथो रहण चाहे।

पाकिस्तनि जा 95 सेकिडो हिंदु सिंध यानी सिंधी आहिनि सो हिंदुनि खे इहा आस हूदी  हूई तह ब॒यो कोई न त् सिंध में संदुनि सुर पाकिस्तानि पिपिलस पार्टी हिक सिंधी पार्टी हूअण सबब जरूर कहिं रित संजिदगी डे॒खारिंदी पर हिअर सा भी उमेदि नाहे रही। पिछाडीअ जे पंजनि सालनि में हर वडी॒ नंढी वारदात जहि में हिंदु सताया वया आहिनि भले इहो चक में हिंदु डाकटरनि जो कतल हूजे या रिंकल कुमारी या बे॒ कहि हिंदु नयाणी जो अग॒वा के स हूजे पाकिस्तान पिपिल्स पार्टी जा अग॒वान मलूस रहया आहिनि। इहो सब इन जे बावजूद जे सिंधी हिंदु पहिजो हर हिक वोट प प प खे डे॒ थो। बाकि सिंध बचाओ कमिटि (सिंधी मूसलिम कोमिप्रसतनि जी जमायत) वारनि लाई त् चवण मूशकिल आहे चूंडियनि बैदि केर किथे हूंदो, इन हालति में हिंदु जे लाई चूंड जे डि॒हि या तह घऱनि में वेही रहणो आहे या न् तह बि॒हर प प प खे इन उमेदि सां वेट डे॒अणो आहे तह हो हिंदुन ते रहम खाई साणसि हिंक इंसान जेडहो वहिंवार कदी।

हिंदुस्तान जी सिंधी कयादत पहिंरिं नजर में जेतोणेकि सिंध जेडहि वेवसि न बी महसूस थिऐ पर इन में को भी शकु नाहे त हिंदुस्तान जा सिंधी हिक पार्टी जे जा॒र में मख्मल तोर फासी चुका आहिनि। हिंदु सिंधीयूंनि जो भाजप या हिंदु हिमायती पार्टीयूंनि डा॒हि झुकाउ सिंध में ई साफ नजर इंदो हो जड॒हि कांग्रेस हिक पासे सिंधी हिंदुनि खे मायूस कयो तह बे॒ पासि आर ऐस ऐस तोडे हिंदु महासभा हर मदद लाई त्यार हूंदी हूई। बदकिसमतीअ सां सिंधी कयादत हालितुनि सही रित समझण में कासिर रही ऐं विकहांङे बैदि इंदड माहोल खे समझी किन सघी, जहिंजो नतिजो इहो निकतो तह जड॒हिं हिंदुस्दतानि मां मूसलमानि काहि आया हिंदुनि खे पहिंजा जान बचाअण खां सवाई ब॒यो को चारो रहयो ई कोन्हि। हिंदुनि अग॒वानि जिनि जे आसिरे सिंध में जे विरहांङे की गा॒ल्हि ते माठ रहया से मिडई साईं हिंदुनि सां वडो॒ जूलम थियो नाहकु थियो वारे नारनि ताईं पाण खे महदूद रखो। अजु॒ भी जड॒हि सिंध जा शहर संदुनि हथनि मां खिसकी चुका आहिनि हो धारयनि जो सामनो करण लाई असुलि ई तयार नाहिनि, जड॒हि तह हिंदुनि जी लड॒पण अजु॒ भी पहिजे पूरे शबाब में पई हले।

रिवाजी सिंधी भले सिंध खसिजण जे मातम में अजु॒ बी बु॒ड॒यलि हूजिनि पर हिंदुस्तानि जी सिंधी कयादत 1947 वारी हिंदु कयादत जे नक्शे कदम ते हलिंदे 1947 में कयलि सियासी आपघाती कवायति खे वरजाअण में ई पूरी रही आहे। इहो ई सबब हो त जड॒हि 1971 वारे हिंद पाक जी लडाई में ज॒ड॒हि लग॒ भग पूरो थर परकार हिंदुस्तान जे हथनि में अची चुको हो हिंदुस्तान जी सिंधी कयाद तोडे सिंधी सियासी अगवान थर ते सिंधी हिंदुनि जी दावेदारी पेश करण जी सघ ताई किन मेडे सघया, इन लाई जाख़डो त परे जी गा॒ल्हि थी।

पिछाडीअ जे 70 सालनि खां अजु॒ ताई सिंधी कयादत हिंअर पिणि उते फातल आहे जिते अंग्रेजन जे डि॒हनि में हई। न पार्टीयूंनि जो वहिंवारु मठयो आहे न ई सिंधीयूंनि जो पहिजो किरदार मठण जी का चाहि ई डे॒खारी आहे । पहिंजो कोम खां अगु॒ पहिजे निजी फाईदे जी पचर अजु॒ भी संदुनि ते हावी रही आहे जेतरी सिंध में रहिंदे हूदी हूई। इहो हिक वडो॒ सबब आहे जे असीं हर चूंडनि महल सियासी पार्टीयूंनि खे मिंथा कंदे रहजी वेंदा आहियूं तह रहम करे हिक अध तकयूं सिंधीयूंनि खे डे॒। असी कड॒हि पाटियूंनि ते जोर विधो ई कोनहि वरि असां जो पार्टियूंनि डा॒हि वहिवार ऐतिरो तह रिवाजी थी पयो आहे जे को तमाम घणी सहूलाईअ सां सिंधी वोटनि जी आसानी  सां अग॒कथी करे सघबी आहे। फर्कु रूगो॒ ऐतिरो ई रहयो आहे जे कांग्रेसी जी जाई ते हिअर भाजप बिठी आहे।

राम जन्म भूमि वारो मसले ते भी असी पहिंजे कदेवार अगवान जी पुठिभराई में इअं त का भी कसर कोन छडी॒ पर मोट में थिंदड सिंध में हिंदुनि सां थिअल कहरनि खां बेखबरि रहयासिं। सवनि हिंदु मंदिरनि खे ढाहो वयो, हिंदु घर साडया या वरि हिंदु नयाणयूंनि खे अगवा कयो वयो। बलूचिस्तान में तह जिंदा माणहूनि खे साडयो ताई वयो। सिंधी कयादत हिक बर्फ सां जमयलि हिक गलेशिअर वाङुर ई रही, इन जे बावजूद जे तहि महल जे कदेवार बी जे पी अगवान श्री अटल बीहारी वाजपेई इन कहनि बाबत डुख ऐं अफसोस जाहिर कयो, पर असां जी सिंधी कयादत उते भी असां खे धोको डि॒ञो। सिंध जे हिंदुनि सां असांजी उहा इ वाठि आहे जेका बंगाल ऐं बंगलादेश जे हिंदु बंगालिनि जी या वरी हिंदुस्तानि ऐं श्री लंका में रहिंदड तमिल कोम जी। पर जड॒हि तह बंगाली ऐं तमिलअ पहिंजे रत लाई हाई गोडा कनि असी पहिंजनि लाई बेखबर रहूं।

सिंधी हिंदु कयादत खे जेकरि पहिजे ऐं कोम जो वजूद सोघो करणो आहे तोडे पहिजा हक हासिल करणा आहिनि तह खानि वोट बैंक जी सियासत मूयूनिसिपल तकयूंनि तां लोक सभा जे तकयूं समझणी वपंदी। साणु साण इन मटयलि कयादत जे जोर ते फहिजा ऐजेंडा भी रखणा पवंदा। बदकिसमतीअ सां सिंधीयूंनि जे जहनि में इहो वेठलि आहे तह खेनि भापज इन रित इजत डि॒दी जहि रित खेनि हिंदु महासभा सिंध में रहिदे डिं॒दी हूई।

हिंदुस्तान में सिंधी कयादत खे वकत सा मठणो पवंदो, साणु साणु सिंधी हिंदुनि खे ..रूगो॒ लोहाणा (वाणिया) ई सिंधी लेखबा वारी कवायत मां निकरी हर सिंधी लडयलि हिंदु खे इपनाअणो पवदो, ढाटी तोडे कच्छी लहजो गा॒ल्हिइंदड भील, मेघवार, सोढा राजपूजनि या ब॒यनि जातियूंनि खे सिंधी मसाज हो हिस्सो मञणो पवंदो। हो भी असां वंहुरि सिंधी मूसलमानि जा सतायलि आहिनि जेडहा असां अहियूं । हूनिनि भी सागी॒ लड॒पण कई आहे जिअं असां जे वड॒नि कई। ऐं वडी॒ गा॒ल्हि त असां हजारनि सालनि ताई हिंकु धी रहया अहियूं सिंध में।

सिंध जा हिंदु जेकरि कहिं डा॒हि आलयूं अखयूंनि खणि इन मूशकिल हालतुनि में डि॒सिनि था पया तह उहो आहे हिंदुस्तान में वसयलि हिंदु सिंधीयूंनि डा॒हि। इतहास अजु॒ वरि सिंधीयूंनि खे उन मोड ते वेहारो आहे जिते असीं 1947 में हवासीं। सिंधी कयादत खे संजिदगी डे॒खारिंदे पाण ते लगल मेरा दाग उघणा वहदां या न तह हिक मतलब-प्रत, समाज जो लिगाब पाअणलाई तयार रहणो वपंदो।

 

 

Sindh Govt forces Hindus to study Koran in Schools

Islamic Studies (Koran) made cumpulsory for all (Including Non Muslims ) in Sind which houses 95% of Pakistani Hindus

Karachi (Staff reporter) all the educational institutions in the future educational years tenth class teaching to memorize the Quran is being declared compulsory.
In this connection the Provincial Education Department across the province in the private and government educational institutions of Holy Quran compulsory education to memorize the experts of the Education committee is formed in the syllabus of change with the proposals for teaching the Quran memorize important recommendations.
The chairman of the board intermediate Professor Anwar Ahmad Zai under the former secretary of education in the committee Murad Ali Nizamani, former chairman guide book Board Sindh Dr. Habibullah Siddiqui,

Director Bureau of کریکولم Abdul Majeed showed how civilized and Mohammed Sheikh will be Additional Secretary to Education Department of Education has been made Secretary of the committee. The committee has started the work immediately.
In this connection the Committee Chairman, Professor Anwar ahmad zai said that the committee to fourth class of tenth class teaching of Holy Quran family holiday in a compulsory in each class to memorize the Quran parts of education should prepare the schedule for

Main Link in Urdu 

http://search.jang.com.pk/NewsDetail.aspx?ID=65020

 

هينئر سنڌي ڀاشا ۾ به ڪري سگھبا ڊگري توڙي ڊپلوما


هندستان ۾ سنڌي ٻولي لاءِ هڪ وڏي قاميابي


راشٽريه سنڌي ٻولي وڪاش پريشد جي ڊگھي جاکڙي بعد مرڪجي حڪومتءَ سنڌي ٻولي ۾ ڊگھري ٿوڙي ڊملوما جي پڙهائڻ نسبت  موڪل ڏني آهي. اندرا گانڌي اوپن يونورسٽي ۾  بيئڊ، ايم عيڊ، ڊگري، ڊپلوما جي نسبت ڪورش شروع ڪرڻ جي موڪل ڏئي چڏي آهي. ان بعد سنڌي ٻولي جي نسبت ست ميمبرن جي هڪ ڪميٽي به وجود ۾ آئي آهي جيڪو ان سنبت ڪورس تيار ڪندي. لپت ٿيندي سنڌي ٻولي کي سگھ وٺائڻ لاءِ ان نسبت ڪورس تيار ڪرڻ جي جور شور سان  ڪوشش ڪئي پئي وڃي  جيڪا هڪ وڏي قاميابي آهي. حڪومت ٻين ڀارتيه ٻوليون جي تهت سنڌي ٻولي ۾ پڻ ڪورش شروع ڪرڻ نسبت حڪومتي پڌرائي ڪئي آهي. راشٽريه سنڌي وڪاس پريشد جي سدر موجب اهو فيسئلو حڪومت سال 2011 ۾ ئي ورتو هو پر ان لاءِ ڪا به سنسٿا اڳتي ڪون آئي هئي پر هينئر اندرا گانڌي ايپين يونورسٽي ان لاءِ اڳتي اڄڻ سبب هي سورس شروع ڪيو پيو وڃي.
اهو ياد رکڻو کپي ته سنڌي ٻولي کي هندستان جي قومي جي شڪل 10 اپيريل 1967۾ ڏني وئي هئي
ان فيئلي سبب ڪي اهم فائدا ڪجه هن ريت آهن
·       سنڌي ٻولي جو واڌارو ٿيندو
·       ڊگري سنڌي ۾ ملڻ سان نجي فائدو ٿيندو
·       ڪيرئر سوگھو ٿيندو
·       مائيٽن کي سنڌي ٻولي ۾ چاه وڌندو ۽ هو پنهنجي ٻارن کي سنڌي پڙاهندا
·       سنڌي ٻولي ٿوڙي ثقافت سوگھي ٿيندي

Lesser Hindus: Plight of Pakistani Hindus arriving India

This article was initially published in View Point Online magazine 

Parent Link to the Article 

http://www.viewpointonline.net/lesser-hindus-plight-of-pakistani-hindus-arriving-india.html

In terms of granting Indian citizenship Gujarat has the worst record, where Pakistani Hindus who migrated as far back as 1982, are yet to receive their Indian citizenship

Image

Six decades and three generations have passed since Indo-Pak partition, yet the migration of Sindhi Hindus from across the border hardly shows any change. Religious persecution in almost every sphere of Pakistani Hindu lives ensures that this pattern of migration, never really stops. Migration to India is still an attractive option for Hindus irrespective of their caste, which makes it a lucrative business for the visa agents in Sindh. To make matters worse the Indian visa regime’s cumbersomeness adds to the woes of the Pakistani Hindus.

However, their woes do not end there, for once they cross the visa hurdle, the immigrant Pakistani Hindus face yet another difficulty to get their Indian citizenship, which of course is tied up with complicated procedures.  Any Hindu from Pakistan needs to apply for Long Term Visa (LTV) extensible by each year. This continues till the migrant completes seven years stay in India to become eligible for Indian citizenship. As per guidelines applicant gets citizenship provided he/she was born before 1947 or else the migrant must stay in India for 12 years in order to apply for the Indian citizenship. Their biological children however get automatic citizenship with them. Another problem is the expiration of the Pakistan passport, which is set at five years, so the migrant has to deal with the conditions put in by the Pakistani authorities as well.

Once the migrants receive the LTV, they are faced with more problems, including permission from the Foreigner Registration Office (FRO) to merely venture out of 20 Km radius of the city/town which takes a minimum of 15 days to process.  Sindhi Hindu living in northern and western India are the worse hit. For even to get their daughters married to a man in another state (a norm among Sindhis in India) or to meet anyone, they have to bribe government officials, since no such provisions have been made in the law governing such travel.

Dr Raj, who migrated from Karachi is an obvious example of government apathy of the guidelines which does more harm than good. Dr Raj was a practicing dermatologist in Karachi before migrating due to religious prosecution. He immigrated around three years ago and remains technically jobless, since the Medical Council of India (MIC) allows Pakistani immigrant doctors to only work for charitable hospitals. His residence, mobile number, and utility bills are all in his married sister’s name, who is an Indian citizen; because as an immigrant he is not yet allowed to own personal property. From a flourishing medical practice to a dependent on his sons pay, Dr Raj Kumar’s life has taken a turn for the worse. Despite repeated applications, MCI refused to change its stand, although medical practitioners could well be used in rural areas where Indian citizens tend to avoid.

In Ahmadabad city, migrant Hindus speak of private jobs being denied simply because of the word “Pakistan” being attached to their names. People tend to avoid anybody with a Pakistani tag despite being fully aware of the fact that they left Pakistan due to religious prosecution. In reality, Ahmadabad the epicentre of so-called Hindutava hardliners is the worse in the country when it comes to treating immigrant Hindus. Harassment of Pakistani Hindu immigrants by the police has been higher compared to Rajasthan or MP/Chattisgrah. The silence of major political parties including Bharatiya Janata Party (BJP) only worsens the matter.  In terms of granting Indian citizenship Gujarat has the worst record, where Pakistani Hindus who migrated as far back as 1982, are yet to receive their Indian citizenship.

There has been a growing trend among the upper caste Sindhi Hindus to help at least their own family members to migrate to India. Nonetheless, the situation for lower caste, or scheduled class Hindus like Bheels, Meghwars, Kohlis  et el being poorest of the poor, has not been much fortunate. Dumped by upper caste Hindus in Sindh as well as in India these groups have been the worse sufferers of religious prosecution. Victims of rape have not only been denied justice, but even humane treatment. They are frequently terrorised, illegally imprisoned by feudal lords as well as physically attacked for asking for their pay. Denied even the basic rights by the Government in Pakistan, these people face the most difficulty in resettling themselves in India, even though they share their caste with Rajasthan and Gujarat – the two states where they tend to migrate. The year 1971 saw a massive migration of Hindus, around 90,000 from the Tharparkar district of Sindh, who despite stiff opposition from the Indian government, were able to get their citizenship. But ever since then the Government of India (GOI) has denied citizenship.

Unfortunately it is the migration of lower caste Hindus which has never been under focus be it India or Pakistan. Uneducated and unaware of the procedures for Indian citizenship, these scheduled caste Hindus continue to suffer in India as well. The latest case has been of a group of 213 Meghwars who remained without citizenship despite 20 years of residence in Haryana. They suffered a setback when the rights of awarding citizenship were moved from District Collector to Central Government as per Assam Accord. Although this did help Assamese Hindus on demography it further marginalized the Pakistani immigrant Hindus.

Had it not been for Seemant Lok Sangathan (SLS) led by 1971 Migrant Hindu Singh Sodha, the conditions of immigrants from Pakistan might have been even worse. The organization supports the immigrants from their arrival till they get their citizenship. The prevalence of low literacy rate does not help them much in improving their situation and they need active government as well as social support, which currently is evasive at the moment.

It is debated whether the Pakistani Hindus should be allowed to settle or should be deported. As Sindh province in Pakistan that houses 95% of the Pakistani Hindus, did not witness massive rioting in 1947 evenly. However since, the data that comes up from time to time clearly points out to religious prosecution, which as per the GOI LTV guidelines, makes the Hindus from Sindh eligible for immigration. So the question remains, what prevents GOI to take up the matter with Pakistan? And what prevents us to stand up for immigrant Hindus?

Rakesh Lakhani, IT professional from Gandhidham who works with Seemant Lok Sangathan and blogs about problems faced by Pakistani Hindus in India. On twitter @rakesh_lakhani